Tuesday, January 10, 2017

कळवळले ते कळवळो आता.

गुरूदत्त संप्रदायात परम पूजनीय वासुदेवानंद सरस्वतींनी रचलेल्या करूणात्रिपदीचे अनन्यसाधारण महत्व आहे. सायंकालीन कातर वेळेला मनापासून ही प्रार्थना तालासुरात गायली, (दत्त संप्रदायात गायनाचेही महत्व फ़ार आहे. "गायनी आमुची प्रीती" असे श्रीनृसिंहसरस्वती स्वामी महाराजांनी सांगून ठेवलेले आहे.) तर मन शांत, स्थिर आणि आश्वस्त व्हायला मदत होते असा सर्वांचा (माझाही) अनुभव आहे. याच करूणात्रिपदीतले "कळवळले ते कळवळो आता" हे मला अत्यंत आवडते.

भगवंत हा अकारण करूणामयी आहे. त्याची करूणा, त्याचा कृपाप्रसाद भक्तांना अकारणच लाभत असतो आणि म्हणूनच प.पू. वासुदेवानंद सरस्वती महाराजांनी त्या दत्तात्रेयांची करूणा भाकताना त्यांना त्या सगळ्या प्रसंगांची आठवण करून दिलीय की ज्या प्रसंगांमध्ये लेकरू भक्तांसाठी या माऊलीला अकारण पान्हा फ़ुटलेला आहे.



आपण जर श्रीगुरूचरित्र ग्रंथाचा या दृष्टीने सूक्ष्म अभ्यास केला तर आपल्या लक्षात येईल की या पदात वर्णन केलेल्या सगळ्या प्रसंगात श्री दत्तात्रेयांचे मन अकारण कळवळले आहे. श्रीपादश्रीवल्लभांच्या दर्शनाला निघालेला तो व्यापारी काय (चोरे द्विजासी मारिता मन जे), पोटशुळाने व्यथित झालेला बासर क्षेत्राचा ब्राम्हण काय (पोटशुळाने द्विज तडफ़डता), पुत्रशोकाने व्याकुळ झालेली ती द्विजस्त्री काय (द्विजसुत मरता वळले ते मन) किंवा नव-याच्या अकाली मृत्यूने व्यथित झालेली ती तरूणी काय (सतीपती मरता वळले ते मन) ? या सगळ्यांना श्री दत्तात्रेयकृपेचा निधी हा अकारणच प्राप्त झालेला आहे. केवळ श्रीदत्तात्रेयांचे मन कळवळले म्हणून त्यांनी या सगळ्या प्रसंगात कृपा केलेली आपल्याला दिसतेय. अशीच कृपा आपल्याला प्राप्त व्हावी, तुमचे मन असेच आमच्यासाठीही कळवळू द्या अशी प्रार्थना करूणात्रिपदीतून प.पू. वासुदेवानंद सरस्वतींनी भगवंताजवळ आर्ततेने केलेली आपल्याला आढळते.



आपल्यात ती आर्तता आहे का ? की आपण फ़ार कोरडे झालोत ? याचा विचार करता आपल्या लक्षात येत की आज आपण स्वतःला धार्मिक म्हणवून घेतो आणि सगळ्या चांगल्या गोष्टी आपल्याला मिळताहेत हा आपला हक्कच आहे असे समजतो. त्या चांगल्या गोष्टी आपल्याला मिळण्यामागे आपले सदगुरू, आपले आईबाप, आपला समाज आहे ही कृतज्ञतेची भावना आपण विसरूनच जातो. अशावेळी ओशोंच्या प्रवचनातला एक दृष्टांत आठवतो. ते म्हणतात "आपण आत्ता याठिकाणी बसलोय आणि आपल्यामागील भिंत भूकंपामुळे पडत नाही हाच अपघात आहे." आपल्याला अपघाताने, चांगल्या गोष्टी, चांगले आयुष्य मिळालेय ही भावना जीवनाच्या क्षणभंगुरतेला अधिक दृढ बनविते आणि आपल्याला माणुसकी जपण्याच्या अधिक जवळ आणते. केवळ सदगुरूंची, भगवंताची कृपा आहे म्हणून आपण आज जे आहोत तसे आहोत ही भावना परमेश्वराजवळ जाण्यास अधिक पात्र बनविते.

एक आणखी कथा आठवते. एका मनुष्याला त्याच्या स्वप्नात त्याचा आणि भगवंताचा संवाद घडतो. भगवंत त्याचा संपूर्ण जीवनपट एका किना-याकाठी दाखवताना तो बघतो. त्याच्या बालपणापासून ब-या वाईट प्रसंगांचे त्या किना-यावर प्रतिबिंब पडलेले तो बघतो. सूक्ष्मावलोकन करताना त्याच्या असे लक्षात येते की काही वेळेला त्या किना-यावरील वाळूत चार पावले उमटली आहेत तर काही अंतरावर फ़क्त दोनच पाऊले उमटलीयत. चार पावलांचे स्पष्टीकरण तो भगवंताला विचारतो तेव्हा भगवंत सांगतो की बाबारे ती माझी आणि तुझी अशी चार पावले आहेत. अधिक थोड्या सूक्ष्मावलोकनानंतर त्याच्या लक्षात येत की त्याच्या जीवनाच्या आनंदी काळात त्या वाळूवर चार पावले उमटली आहेत तर दुःखी आणि परीक्षेच्या काळात त्या वाळूवर फ़क्त दोनच पावले उमटलीयत.

प्रचंड खिन्न होऊन तो भगवंताला विचारतो, "देवा, माझ्या कठीण काळात मला सगळ्यांनी सोडून दिलय हे मला माहिती होत. पण अशा वेळी तू सुद्धा मला सोडून गेलास ना ?" 

भगवंत उत्तरतो, "बाळा, नीट बघ. तुझ्या चांगल्या काळात तू आणि मी बाजुबाजूने मिळून चाललोय आणि तुझ्या कठीण काळात मी तुला कडेवर उचलून घेतलंय. ती उमटलेली पावले फ़क्त माझी आहेत." 

तुकोबारायांच्या "चालविसी हाती धरोनिया" ची आठवण झाली की नाही ?

म्हणून संपूर्ण शरणागतीसाठी, "आपण काही विशेष साधना करू मग तो आपल्यावर प्रसन्न होईल आणि साधनेचे फ़ळ देईल" हा अहंकार चुकीचा आहे. आपण आपली कर्तव्यकर्मे करतच राहून त्याच्या अकारण कळवळ्याची वाट बघितली पाहिजे. त्याला आठवण व्हावी म्हणून "कळवळले ते कळवळो आता." ही प्रार्थना.





पुषा इतवार (अर्थात पौष महिन्यातला रविवार)

पौष महिन्याचा प्रत्येक रविवार मला माझ्या बालपणात ४० वर्षे मागे घेऊन जातो. कुहीकर वाड्यातले आमचे दिवस आठवतात. पौष महिन्यात दर  रविवारी सुवासिनी सकाळी पाटांवर रांगोळ्या काढून (त्याला नारायणबुवा म्हणायचे. रांगोळ्याही विशिष्ट थेंबाथेंबाच्या असायच्यात.) त्या पाटांवर नारायणबुवासोबतच्या त्यांच्या राणुबाईसाठी हळदी कुंकू, आरसा, कंगवा इत्यादी साहित्यही असायचे. त्याच पाटावर या काळात विपुलतेने उपलब्ध होणा-या वालाच्या शेंगा, बोरे असला खाऊ पण असायचा. दिवसभर हा पाट अंगणात असायचा आणि संध्याकाळच्या आत आपापल्या घरात परत जायचा.

दर पुषाइतवारी घरोघर गोड पदार्थ व्हायचे. बहुतेक खीरच. दुपारी एखाद्या घरी,  किंवा खूप थंडी असेल तर वाड्यातल्या अंगणात खाटा आणून टाकून त्यात कुहीकर आजी पुषाइतवाराची गोष्ट सांगायच्या. भर दुपारी थंडी मी म्हणत असताना, बोच-या वा-यांपासून संरक्षणापासून एखाद्या गोधडीच्या उबेत आईच्या, आजीच्या मांडीवर पडून राहून या गोष्टी ऐकायला फ़ार मजा यायची. सगळ्या गोष्टींमध्ये "बारा रेषांचे कमळ आणि अठरा रेषांचे मंडळ" काढणारी एखादी साध्वी स्त्री असे. तिच्यावर येणारी संकटे असत आणि मग नारायणबुवांना (श्रीसूर्यनारायणाला) "नारायणबुवा या" म्हणत घातलेली आर्त हाक असायची मग नारायणबुवा आणि राणुबाई धावून त्या कुटुंबाचे दुःख दूर करायचेत. थोड्याफ़ार फ़रकाने सगळ्या गोष्टी अशाच धाटणीच्या. खूप मौज वाटायची. ती बालपणीची गोधडीची ऊब आज पंचतारांकित हॉटेल्समधल्या अतिशय मऊ मुलायम ब्लॅंकेटसमध्ये येत नाही हे सत्य आहे.

लग्न झाल्यानंतर आम्ही मुंबई, नागपूर, सांगोला, शिरपूर आणि पुन्हा आता नागपूर असा प्रवास केला. बालपणीच्या रम्य आठवणींचा हा वारसा जपायचा म्हणून सौभाग्यवतीकडे आग्रह करून आजही मी पुषाइतवार साग्रसंगीत साजरा करतो. ती पण मोठ्या उत्साहाने सगळं करते.


आमच्याकडे या रविवारी काढलेले नारायणबुवा.

आज जरा खोलवर विचार केल्यानंतर या प्रथेतला अर्थ कळतोय. पौष महिन्यात थंडीचा अगदी कडाका असतो. यावेळी त्या सकल सृष्टीच्या पोषणकर्त्या सूर्यनारायणाचा उत्सव साजरा करणे हे एक प्रकारचे कृतज्ञता प्रदर्शनच असेल, नाही का ? फ़ार वर्षांपूर्वीच या पाटांवर ठेवलेल्या आरशापासून सूर्याची अक्षय्य ऊर्जा परावर्तित करून आपण आपल्या दैनंदिन उपयोगासाठी वापर करू शकतो याची कल्पनाही कदाचित कुण्या कल्पक संशोधकाला आलीही असेल. (रथसप्तमीला सौर उर्जेवर तयार केलेला खिरीचा नैवेद्य आपण करतोच की. त्याचे उगमस्थान अश्या प्रथांमध्येच असले पाहिजे.) आज आधुनिक वैद्यकानेही सूर्यकिरणरूपी व्हिटॅमीन डी आपल्याला मिळणे किती आवश्यक आहे याचे प्रतिपादन केलेलेच आहे की. 

"जुने जाऊ द्या मरणालागुनी, जाळुनी किंवा पुरूनी टाका" असे जरी आधुनिक युगातले नव्या मनुचे शिपाई कवी म्हणत असलेत तरी अशा जुना प्रथांचा थोडा खोलवर आणि गांभीर्याने विचार करून त्यातला खरा अर्थ समजून घेण्यात खरी मौज आहे, नाही का ?


Friday, December 30, 2016

वर्ष सरता सरता.....

२०१६ हे ब्लॉग लेखनाच्या दृष्टीने चांगलेच गेले. हा ब्लॉग धरून तब्बल ३८ ब्लॉगपोस्टस मी केल्यात. शिरपूरला धकाधकीचे वेळापत्रक असतानाही हे सगळे घडले याबद्दल माझे मलाच कधीकधी आश्चर्य वाटते. खरंतर यावर्षी दर आठवड्याला एक तरी पोस्ट टाकायचीच या निश्चयाने जानेवारीत सुरूवात केली होती पण मग हा संकल्प कधी बारगळला कळलेच नाही. त्याचे प्रायश्चित्त म्हणून या वर्षी जवळपास दर महिन्यात मी ब्लॉगमध्ये पोस्ट टाकण्याचे ठरवले आणि हा संकल्प सिद्धीला गेला. 




यापूर्वी २०१२ मध्ये ब-यापैकी लिखाण झाले होते. आता २०१७ मध्ये दर आठवड्याला एका तरी विषयावर लिहायचेच हा संकल्प केलाय. बघूयात हा तरी संकल्प यावर्षी तडीला जातोय की नाही ते. विषय आणि त्यावरील प्राथमिक विचारमांडणी तयार आहे. पण पक्क्या लिखाणासाठी जी बैठक हवी, त्यासाठी जो वेळ हवा तो मी स्वतःलाच देऊ शकत नव्हतो. यावर्षी तो मिळावा ही प्रार्थना.

सर्व वाचकांना २०१७ हे सुखसमृद्धीचे आणि नवोन्मेषाचे जावो ही प्रार्थना त्या परमेश्वराजवळ करतो.

Tuesday, December 27, 2016

प्रसन्न पर्पल : पहिल्याच घासाला खडा

यापूर्वी दोन तीन वेळा "प्रसन्न" प्रवासाचा योग हुकला होता. नोव्हेंबर २०१२ मध्ये सांगोला - नागपूर प्रवासासाठी कोल्हापूर - नागपूर मार्गावर धावणा-या प्रसन्न पर्पल प्लसने जाण्याचे ठरविले आणि तिकीटही काढले पण ऐनवेळी प्रसन्नने ही सेवाच रद्द केली. (अर्थात आमची सोय दुस-या ट्रॅव्हल्सच्या बसमध्ये केली पण पर्पल हुकलीच. त्यापूर्वी इतर बसेसच्या तुलनेत प्रसन्नचे भाडे जास्त म्हणून दुधाची तहान ताकावर भागवण्याचा प्रकार बरीच वर्षे केला.) म्हणूनच शिरपूरवरून इंदूरमार्गे नागपूरला जाताना प्रसन्न पर्पलची इंदूर - नागपूर "पर्पल ग्रॅण्ड" सेवा सुरू झाल्याचे वाचून मी कसलाही विचार न करता थोडे जास्त भाडे भरूनही याच बसचे बुकिंग केले. प्रसन्न सोबतचे "अटल इंदोर सिटी बस सेवेचे" जोडवाक्य मनात शंका निर्माण करीत होतेच. ही नक्की प्रसन्न पर्पलच आहे ? की अटल इंदोर सिटी बस सेवेची एखादी बस ? हा प्रश्न मनात घोळत असतानाच फ़ार विचार न करता तिकीट बुक केले आणि सुप्तपणे प्रार्थना करीत बसलो. प्रवासाच्या दिवशी सकाळी गाडी नंबरचा एसेमेस आल्यानंतर मध्यप्रदेशची गाडी म्हटल्यावर प्रार्थना आणखी वाढवली कारण आजवर मध्यप्रदेश पासिंगची प्रसन्नची बस मी तरी बघितली नव्हती. 

ठरलेल्या वेळेच्या १५ मिनीटे आधीच विजयनगर थांब्यावर पोहोचलो. आमच्या कन्यारत्नाला पर्पल ग्रॅण्ड मधल्या सोयी सुविधा (वैयक्तिक मनोरंजन सुविधा वगैरे) सांगितल्यावर ती कमालीची उत्साहात होती. तिच्या उत्साहाकडे पाहिल्यावरच आपले पैसे वसूल झाल्याचा मला फ़ील येत होता. ठरलेल्या वेळी बस थांब्यावर हजर झाली. मार्च २०१६ मधे वीरा कोच बंगलोर ने बांधलेली अशोक लेलॅण्ड बस होती.








दिनांक : ०४/१२/२०१६ आणि ०५/१२/२०१६
प्रवास: इंदूर ते नागपूर
बस क्र. : एम. पी. १३ / पी १४१०. 
आसने क्र. : ७,८ आणि ९ (पुढून दुस-या रांगेतली खालची तिन्ही आसने.)



बस ऑपरेटर : इथे खरी गोची झाली. प्रसन्न पर्पल ग्रॅण्ड जरी जाहिरातीत होते तरी खरी बस ही अटल इंदोर सिटी परिवहन सेवेची होती. बाजूला आणि मागे फ़क्त प्रसन्न पर्पल ग्रॅण्डचे स्टीकर्स चिटकवलेले होते. त्यामुळे ख-या प्रसन्न सारखी सेवा मिळणार नाही हे तर अटल होते.








बस बॉडी बांधणी : वीरा कोच, बंगलोर. व्ही - ६ मॉडेल. मार्च २०१६ ची बांधणी.

प्रवासाचा वेळ : ८ तास ३० मिनीटे. (०४/१२/२०१६ रात्री २१.०० वाजता ते ०५/१२/२०१६ पहाटे ०५.३० वाजता. जरी विजयनगर थांब्यावरून गाडी १९.३० ला निघाली तरी जवळपास पाव इंदूर शहराला वळसा घालत, अटल इंदूर शहर परिवहन सेवेच्या मुख्यालयात १५ ते २० मिनीटे घालवत इंदूरमधून बाहेर निघायला २१.०० झालेच. मी २००५ पासून इंदूर शहरात भटकतोय पण एव्हढे इंदूर मी या वेळीच बघितले.)

अंतर : ४७५ किमी. (अंदाजे) मार्गे हर्दा, बैतूल, मुलताई, सावनेर. (या संपूर्ण नवीनच मार्गाने यावेळी प्रवास केला. )

गाडी बाहेरून आणि आतून स्वच्छ होती.  आसने आणि त्यावरील चादरी स्वच्छ होत्या. पण प्रसन्न ची सेवा नव्हती. गाडी सुरू झाल्यानंतर आजकाल सर्वांना जो प्रश्न भेडसावतो तो आम्हाला भेडसावू लागला. मोबाइल फोन्सचे चार्जिंग. दिवसभराच्या इंदूरच्या वापराने आमचे फोन्स मान टाकण्याच्या बेतात होते. त्यांना तातडीने चार्जिंगची नवसंजीवनी हवी होती. पण चार्जिंग पॉइंटस बंद. मग ड्रायव्हरकडे सांगितल्यावर तो म्हणाला की ते पॉइंटस इंदूर शहराबाहेर बस गेली की तो सुरू करणार आहे. याचे लॉजिकच कळेना. शेवटी आमच्या विनंतीला मान देवून त्यांनी ते सुरू केले.

जी गत चार्जिंग पॉइंटसची तीच प्रत्येक प्रवाशासमोरील टी. व्ही.ची. अरे, जेव्हा तुम्ही प्रत्येकाला वेगळा टीव्ही आणि त्यात आधीपासूनच असलेले चित्रपट , गाणी वगैरे करमणूक त्याच्या त्याच्या आवडत्या वेळात बघण्याची मुभा दिलीय ना ? मग टीव्ही सुरू करण्यासाठी बस इंदूरबाहेर पडण्याचा अट्टाहास कशाला ? या सर्व घोळात ही करमणूक रात्री साडेनऊला सुरू झाली आणि बहुतेकांनी झोपण्यासाठी अर्ध्या एक तासात बंद करून टाकली.

बर ह्या करमणुकीचा आस्वाद घेण्यासाठी तुमच्याकडे तुमचे इयरफ़ोन्स असणे आवश्यक आहेत. आम्हा तिघांत मिळून एकच इयरफ़ोन होता मग काय त्या बसच्या कंडक्टरकडून चिनी बनावटीचे दोन इयरफ़ोन्स प्रत्येकी २० रूपयांना आम्हाला विकत घ्यावे लागलेत. ही एक नवीनच अडवणूक.

बसमधल्या चादरी तर पांढ-या शुभ्र होत्या पण होत्या टेरेली्न सदृश कृत्रीम पदार्थाच्या. आजवर एव्हढ्या स्लीपर कोचेसने प्रवास झालेत पण असल्या सुळसुळीत कापडाच्या बेडशीटस, वाइटातल्या वाइट प्रवासात नव्हत्या. यावेळी रात्री झोपेत त्यांचा फ़ार त्रास झाला. सुळसुळीत चादर थोडी जरी सरकली तरी खालच्या बेडच्या थंड झालेल्या रेक्ज़ीनचा स्पर्श अंगाला व्हायचा आणि झोप चाळवली जायची. रात्री २, ३ वेळा उठून आंथरूण नीट करावे लागले. प्रसन्न कडून असल्या हलक्या दर्जाची अपेक्षा नव्हती.

चापडा गावात एका ब-यापैकी ढाब्यावर गाडी थांबवली होती. अर्थात माळवा प्रांतात खाण्यापिण्याची तशी रेलचेलच असते म्हणा पण ढाबा तसा स्वच्छ होता आणि खाण्यापिण्याचे पदार्थही मुबलक आणि परवडणा-या दरात होते. (बाबा ट्रॅव्हल्सच्या नागपूर ते धुळे प्रवासात बडने-यानंतर एका अत्यंत गचाळ ढाब्यावर दालफ़्रायसाठी १२० रूपये आणि रोटीसाठी ४० रूपये मी मोजले आहेत.)

रात्री ३, ३.३० च्या सुमाराला आम्हाला अचानक गुदमरल्यासारखे वाटू लागले. उठून बघितले तर ए.सी. बंद केलेला होता. काचा संपूर्ण बंद असलेली बस असताना ए.सी. बंद करण्याचा नतद्रष्टपणा करण्याचे कारण काय ? ड्रायव्हरकडे पुन्हा जावे लागले आणि ए.सी. सुरू करून घ्यावा लागला.

दुस-या कुठल्या ट्रॅव्हल्समध्ये हा अनुभव आला असता तर वाइट वाटले नसते पण प्रसन्न कडून अशा दर्जाची सेवा अनपेक्षित होती. कदाचित "प्रसन्न" नावाने "अटल इंदोर" वालेच ही सेवा चालवत असल्याचे हे परिणाम असतील. मग प्रसन्न ने आपले नाव त्यांना वापरू देण्याआधी आपला दर्जा सांभाळण्याची अट घालायला हवी होती असे राहून राहून वाटते.

थोडक्यात काय ? दीडपट भाडे देवून जाण्याइतकी चांगली बस आणि चांगली सेवा नव्हती. "प्रसन्न" नावाची नुसतीच क्रेझ आहे की काय ? हे प्रश्नचिन्ह निर्माण करणारा प्रवास. सर्वसाधारणतः असे नसेल तर मला सगळ्यात जास्त आनंद होइल.














Ratings and reviews


Legend:  5- Excellent          4-very good           3-average              2-below average
1- poor

1.   Seat or berth comfort: 
(The seats were average with sleepery rexin type material. Bed sheets are of terelyne type material and were not at all comfortable to feel.)
2.  Air conditioning: 
(Switched off the air conditioning en route and had to request the driver to swich it ON again. Not acceptable in a coach with the fixed glass windows.)
3.    Suspension:   
(Excellent. Though this bus was new still the suspensions were good by any standards.)
4.    Cleanliness: 

(Excellent. The coach was sparkling clean from outside as well as inside.)





5.     Staff behavior with passengers4

6.     Driving: 5
     (Excellent driving. Avoided overspeeding and unnecessary braking.)
  
7.    Punctuality in timings: 5
(Started right time and reached right time at Nagpur.)

8. Essential amenities inside bus: 3
(Charger points were in non working condition. Now a days, looking at the smart phone users and their usage throughout the day, charging point is an essential commodity. Good quality blankets were  provided. Personal entertainment system switched on late in the night when hardly a few passengers could have enjoyed it.)


9. Inside ambiance of the coach4

10.   Selection of Places to stop for dinner / morning tea etc4

 (Reasonably good place for dinner halt, though it was a bit late for it. )

Overall ratings: 41 /50 (82 %)

Commenets: Good experience. Big disappointment since "Prasanna" was expected to fare better. Good is not good when better is expected.
 

हा हन्त हन्त नलिनीम गजम उज्जहार.

टाटा नॅनो आणि माझे नाते असे कसे विचित्र आहे नकळे. २००९ मध्ये जेव्हा घरी चारचाकी गाडी असावी असा विचार सुरू झाला तेव्हा खिशाला परवडणारी गाडी म्हणून नॅनोलाच मी पसंती दिली. आम्ही टाटा मोटर्सच्या शोरूममध्ये दाखल झालोत. तिथे ठेवलेल्या नॅनोत बसून वगैरे बघितले तेव्हा एंजिनचा वगैरे विचारच केलेला नव्हता. गाडी तशी आतून आवडली. पण.....



तिथल्या सेल्समनने सांगितले की साहेब २०१२ पर्यंत गाडीचे बुकींग फ़ुल्ल आहे. त्यावेळी टाटा मोटर्सचा तो सिंगूर प्लॅंटचा प्रश्न त्यांना फ़ार भेडसावत होता. त्यामुळे नवीन गाड्या अगदी कमी कमी बाजारात येत होत्या. २०१२ पर्यंत आम्हाला थांबणे शक्यच नव्हते म्हणून मग इतर पर्यायांचा शोध नव्याने सुरू झाला.

आताही दरवेळी नवी नॅनो दिसली की बाह्य रूपावरून आवडतेच. विशेषतं नवी ट्वीस्ट मॉडेल तर छानच वाटते. पण त्याचदिवशी थोड्या वेळाने एखादी नॅनो शेजारून जाते आणि मागल्या एंजिनाचा रिक्षासारखा एव्हढा भयंकर आवाज येतो. आपण या वाहन खरेदीच्या फ़ार मागे न लागून चूक केली असे वाटत नाही.




चित्रे : आंतरजालावरून साभार.

Sunday, November 27, 2016

First travel on Nagpur Dhule route by a private bus.


I had traveled a lot on this route by my car and once by train. This was the first time to travel in bus. Presenting it as a photo feature.


1) Date: 20/11/2016 to 21/11/2016

Travel: Nagpur to Dhule

Bus No: MH-40 / AT 0288, Ashok Leyland, Viking Model
 
 
 
 

Seat / Berth no: 18 (Lower single berth on the left in third row. In all 5 rows of berths for passengers. )

 
 
 
Bus operator: Baba Travels, Nagpur
 

 

Body built at: Sutlej coach, Jalandhar.
 
Travel Time: 9 hours 20 minutes (20/11/2016 20.00 to 21/11/2016 05.20) Though the bus left Vivekanandnagar (Baba travels HO) at 18.45 sharp. It took to leave Nagpur from Wadi at 20.00. It stopped enroute at Burdi, Ravinagar.
 
Distance: 500 kms. (Approximately)
 
Ratings and reviews


Legend:  5- Excellent          4-very good           3-average              2-below average
1- poor

1.    Seat or berth comfort:
(The seat was exactly on the rear wheels. But the suspension were too good to make one feel the impact of the numerous speed breakers)
2.  Air conditioning:
(Perfect maintenance of the temperature inside the coach.)
3.    Suspension:  
(Excellent. Though this bus was new still the suspensions were good by any standards.)
4.    Cleanliness:
(Excellent. The coach was sparkling clean from outside as well as inside. The passage has LED lighting strip and the inside coach lighting was very good.)
 
5.     Staff behavior with passengers: 5
6.     Driving: 5
     (Excellent driving. Avoided overspeeding and unnecessary braking. Always kept the comfort of the cabin passengers in mind.)
  
7.    Punctuality in timings: 5
(Started right time and reached 10 minutes before time at Dhule.)
8. Essential amenities inside bus: 4
(Charger points were in non working condition. Now a days, looking at the smart phone users and their usage throughout the day, charging point is an essential commodity. Good quality blankets were  provided.)
9. Inside ambiance of the coach: 5
 
 
10.   Selection of Places to stop for dinner / morning tea etc2
 (Filthy eatery was selected for dinner at 22.40. I wondered this place was also selected by VRL travels and Saini travels for their dinner halt. No proper sanitation and one would definitely not prefer even to sit at such a dirty place leave about eating. In my opinion the operators should have selected better place to stop for dinner. )

Overall ratings: 46 /50 (92 %)

Commenets: Excellent experience. Only negatives were charging points inside the coach and dinner halt.
 
 


Sunday, October 16, 2016

एक मुक्त चिंतन : अरिजीत सिंग, जॉय मुखर्जी, विश्वजीत वगैरे .....

घरी रिलायन्सचे जिओ आल्यापासून आम्हा सर्वांची मौज सुरू आहे. सांगोला आणि आता शिरपूरला असल्यामुळे मधल्या काळात काही चांगले चित्रपट बघायला आम्ही मुकलो होतो. ती माझी हौस मी जिओ सिनेमावरून पुरी करून घेतली. सौभाग्यवती आणि सुकन्या दोघींनाही सिनेमाच्या गाण्यांच वेड. त्यां ते वेड जिओ म्युझिकवरून पूर्ण करताहेत. आजकाल कुठे जवळपास बाहेर जायच असेल तर गाडीत म्युझिक सिस्टीम ऐवजी मोबाईल वर जिओ म्युझिकच सुरू असत.



आज असेच आम्ही फ़िरताना चि. मृण्मयीने मोबाईलवर अरिजीत सिंगची गाणी लावली होती. मला वैयक्तिक रीत्या "अरिजीत" हे नाव खूप आवडत. 


अरींवर म्हणजे शत्रूंवर विजय मिळवणारा तो अरिजीत ही माझी त्या शब्दाची व्युत्पत्ती. गाण जरा श्रवणीय वाटल म्हणून मी आवाज वाढवायला सांगितला. सुकन्या फ़िरकी घेण्याच्या मूडमध्ये होती. ती म्हणाली, " बाबा, तुला जर या पिक्चरच नाव सांगितल तर तू हे गाण ऐकणारच नाही." हा मात्र अन्याय झाला.  आता ही गोष्ट खरीय की काही काही सिनेमे मला अजिबात आवडत नाहीत. घरी टी व्ही वर सुरू असले तर मी तत्काळ चॅनेल बदलतो. एकवेळ मी डी. डी. ओरिया वर ओडीशी नृत्ये पहात बसेन पण असले सिनेमे अजिबात नाही. 

मी म्हटल, "कुठला ग हा सिनेमा ?"
तिने उत्तर दिल की "एबीसीडी २"

मला हे असल्या पकाऊ सिनेमांबद्दल आणि त्यातला तथाकथित नृत्यांबद्दल प्रचंड तिटकारा आहे. अरे काय ते गणपतीच गाण ? काय त्याचे शब्द ? काय ते दिव्य नृत्य ? काय त्या छोट्या छोट्या मुलांना खालून वरच्या थरांवर फ़ेकणे ? (बाय द वे सुप्रीम कोर्टाने जशी दहीहंडीतल्या थरांवर बंदी आणली तशी असल्या गाण्यांमधल्या छोट्या मुलांच्या फ़ेकाफ़ेकीवर बंदी आणली असती तर किती बर झाल असत नाही ? आणि ते दळभद्री झी सिनेमा वाले त्यांच्या बहुतांशी अवॉर्डस फ़ंक्शनमधे ही असलीच दरिद्री गाणी व त्यावर तसल्याच दरिद्री नटांची नृत्ये दाखवतात, असो.) सगळच दिव्य.
 

पण हे गाण खरच श्रवणीय होत. मनात विचार आला की हा सिनेमा हिट का नाही झाला ? {तसा एबीसीडी २ हा काही हिट सिनेमा नव्हे. पूर्वी वर्तमानपत्रांमध्ये "हाऊसफ़ुल्ल गर्दीचा २० वा आठवडा" वगैरे वाचायला मिळाल की सिनेमा हिट असावा अशी आम्ही खूणगाठ चित्ती बांधत असू. (अशा गाठी बांधून बांधून चित्ताच अगदी गाठोड झालय बघा.) हल्ली एखादा सिनेमा अगदी ४ आठवडे जरी टॉकीजवर असला तरी तो सुपरहिट ठरतो म्हणे. त्या व्यवसायातल अर्थकारणच पुरत बदललय. ओव्हरसीज राईटस, म्युझिक अल्बम्स वगैरे मधूनच निर्मात्याचा पूर्ण पैसा वसूल होत असेल तर मग क्षुद्र मायबाप प्रेक्षकाला कोण विचारतोय ? तो थियेटरपर्यंत आला काय आणि न आला काय ? सारखच.} 

पूर्वीच्या काळी तर नुसती गाणी हिट होती म्हणून विश्वजीत, जॉय मुखर्जी, राजेंद्रकुमार सारख्या सुमार दर्जाच्या नटांचे सिनेमे तुफ़ान चालत. आज हे भाग्य टायगर श्रॉफ़, श्रद्धा कपूर, वरूण धवन, सिद्धार्थ मल्होत्रा, आलिया भट्टसारख्यांच्या वाट्याला का येऊ नये ?

चिंतनातून लक्षात आल की अस व्हायला चित्रपटनिर्मात्यांचीच धोरणे कारणीभूत आहेत. सिनेमा प्रदर्शित होण्यापूर्वीच महिन्याभरापासून सर्व म्युझिक चॅनेल्सवर, एफ़. एम वर त्यांची गाणी वाजवून वाजवून ते त्या प्रेक्षकाची सिनेमा बघण्याची प्रेरणाच कमी करून टाकतात. पूर्वी श्रवणीय गाण्यांसाठी थियेटरपर्यंत जाव लागे. रांग लावून तिकीटे हातात पाडून सिनेमा बघावा लागे. आता सगळच तुमच्या घरापर्यंत, मोबाईलपर्यंत आलय. मग कोण कशाला मुद्दाम थियेटरपर्यंत जाईल ? 

आजकाल थियेटर्स तशीही पिकनिक स्पॉटस आणि सेल्फ़ी स्पॉटस झालीयत. एखाद्या नवीन निघालेल्या मॉलमध्ये आपण गेलो नाही तर "आपण डाउनमार्केट ठरू की काय ?"  या भीतीमुळे लवकरात लवकर तिथे जाउन, त्यातलाच एखादा टुकार सिनेमा पाहून, " Enjoying movie @ XXX  " स्टेटस अपलोड करत (मनात उगाच पैसे वाया गेल्याचा फ़ील लपवत), घरी परतण्याइतके आपण ’तयार’ झालोय. मग "चार दिवस जॉय मुखर्जी चे चार दिवस टायगर श्रॉफ़चे" म्हणायला आपली हरकत नाही. (दोघेही सारखेच "बायले" दिसतात.) 

पण ते चार दिवसही या आजकालच्या ठोकळ्यांच्या वाट्याला येत नाहीत हा बदलत्या काळाचा महिमा म्हणायचा का ?